Македонија
Во Скопје во октомври се отстранети 950 кубни метри непрописно одложен отпад
Најголемо количество отпад од диви депонии е собрано во Чаир, додека податоците за октомври повторно го отвораат прашањето за трајно спречување на нелегалното одлагање.

Во текот на октомври 2026 година, од јавните и сообраќајните површини во Скопје биле отстранети 950 кубни метри непрописно одложен кабаст и градежен отпад, покажуваат податоците што на 3 ноември ги соопшти ЈП „Комунална хигиена – Скопје“.
Најголемо количество отпад од диви депонии, 200 кубни метри, било подигнато на територијата на општина Чаир. Тоа претставува приближно 21 процент од вкупното количество отстранет непрописно одложен отпад во текот на месецот.
Покрај расчистувањето на јавните површини, екипите на претпријатието во октомври собрале и транспортирале околу 14.000 тони мешан комунален отпад од домаќинствата и правните субјекти во главниот град.
Овие две бројки се однесуваат на различни категории отпад и не треба да се поистоветуваат. Количината од 950 кубни метри се однесува на непрописно одложен кабаст и градежен отпад, додека 14.000 тони претставуваат редовно собран мешан комунален отпад.
Најмногу евидентирани прекршувања во Чаир
Според податоците на претпријатието, Еко-патролата во октомври врачила 83 едукативно-информативни записници на физички лица и претставници на деловни субјекти затекнати при прекршување на прописите за јавна чистота.
Од нив, 47 записници биле врачени во општина Чаир, што е повеќе од половина од вкупниот број.
Записниците не треба автоматски да се изедначуваат со изречени парични казни. Објавените информации не содржат доволно податоци за бројот на санкционирани лица, наплатените казни или понатамошните постапки.
Истовремено, податоците за отстранетиот отпад покажуваат каде биле реализирани активности за расчистување, но сами по себе не докажуваат дека во тие општини се создава најмногу отпад на годишно ниво.
Зошто дивите депонии остануваат проблем
Непрописното одлагање кабаст и градежен отпад може да предизвика повеќе проблеми за урбаната животна средина.
Оставените материјали зафаќаат јавни површини, го отежнуваат движењето на пешаците и возилата, а во одредени услови можат да придонесат за затнување на одводните канали.
Кога отпадот содржи материјали што можат да ослободуваат штетни супстанции, постои и ризик од загадување на почвата и водите. Конкретниот степен на ризик зависи од составот на отпадот, местото на одлагање и времетраењето на изложеноста.
Редовното отстранување на дивите депонии е неопходна комунална активност, но не претставува трајно решение доколку истите локации повторно се користат за нелегално фрлање отпад.
За долгорочни резултати потребни се достапни услуги за правилно предавање кабаст и градежен отпад, континуиран надзор, доследна примена на прописите и информирање на граѓаните за дозволените начини на одлагање.
Потребни се податоци и за повторното создавање депонии
Октомвриските резултати покажуваат дека во Скопје се отстранети значителни количества отпад од јавните површини.
Сепак, за целосна оценка на успешноста на мерките потребни се и дополнителни показатели: колку диви депонии се расчистени, колку од нив повторно се појавиле, колку прекршувања завршиле со санкции и дали количината на нелегално одложен отпад се намалува во подолг период.
Без такви споредливи податоци, не може сигурно да се заклучи дали состојбата се подобрува или расчистувањето само привремено ги отстранува последиците од проблемот.
Заштитата на јавните површини зависи не само од количеството собран отпад, туку и од способноста да се спречи неговото повторно незаконско одлагање.
Извори
ЈП „Комунална хигиена – Скопје“



